Dochodzenie roszczeń transgranicznych – nowelizacja Kodeksu postępowania cywilnego

W dniu 10 stycznia 2017 r. Prezydent RP podpisał ustawę z dnia 15 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw. Ustawa ma na celu implementację w polskim prawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 655/2014 z dnia 15 maja 2014 r. ustanawiającego procedurę europejskiego nakazu zabezpieczenia na rachunku bankowym w celu ułatwienia transgranicznego dochodzenia wierzytelności w sprawach cywilnych i handlowych.

Europejski nakaz zabezpieczenia na rachunku bankowym, którego dotyczy rzeczone rozporządzenie, wydany w jednym państwie członkowskim będzie uznawany i wykonalny w innym państwie członkowskim bez konieczności wszczynania odrębnego postępowania. Wykonanie europejskiego nakazu zabezpieczenia na rachunku bankowym ma się odbywać według zasad obowiązujących w danym państwie członkowskim. W Polsce wykonanie europejskiego nakazu zabezpieczenia będzie polegać na zajęciu rachunku bankowego i w konsekwencji prowadzić do zablokowania środków zgromadzonych na tym rachunku, nie daje jednak podstaw do wypłaty pieniędzy wierzycielowi – uniemożliwia jedynie ich wypłatę z konta. Do rzeczywistego uzyskania kwoty zadłużenia przez wierzyciela potrzebne będzie nadal wszczęcie egzekucji w państwie wykonania nakazu.

Ułatwieniem dla wierzycieli będzie również wprowadzenie możliwości pozyskiwania informacji na temat rachunków bankowych należących do dłużnika na potrzeby wydania europejskiego nakazu zabezpieczenia na takim rachunku. Państwa członkowskie zobowiązane są do stworzenia mechanizmu ułatwiającego dostęp do tego typu informacji. Wierzyciel, który nie zna numeru rachunku czy nawet nie wie, w jakim banku dłużnik ma konto, może zwrócić się do sądu, do którego składany jest wniosek o wydanie nakazu zabezpieczenia, by sąd ten zażądał od odpowiedniego organu państwa członkowskiego wykonania uzyskania informacji niezbędnych do zidentyfikowania tego banku lub tych banków oraz rachunku lub rachunków dłużnika. Wniosek ten należy zawrzeć we wniosku o wydanie nakazu zabezpieczenia.

Wierzyciel będzie mógł ubiegać się o wydanie europejskiego nakazu zabezpieczenia na rachunku bankowym przed wszczęciem postępowania sądowego w sprawie głównej, w trakcie jego trwania lub po uzyskaniu w państwie członkowskim stosownego tytułu, który nie jest jeszcze wykonalny w innym państwie członkowskim, a także po uzyskaniu tytułu wykonalnego w państwie członkowskim wykonania.

Europejski nakaz zabezpieczenia na rachunku bankowym będzie wydawany w postępowaniu niejawnym, a więc bez uprzedniego wysłuchania, a nawet powiadomienia dłużnika, wobec czego może być szczególnie przydatny przed wydaniem orzeczenia sądowego. Jego zastosowanie w tej fazie będzie zabezpieczało przed wyprowadzeniem środków finansowych przez dłużnika. Orzekając zabezpieczenie w sytuacji, gdy wierzyciel nie uzyskał jeszcze orzeczenia zasądzającego zapłatę, sąd będzie mógł nałożyć na niego obowiązek złożenia kaucji, która zapewni rekompensatę ewentualnej szkody, jaką mógłby ponieść dłużnik.

Nowelizacja weszła w życie z dniem 18 stycznia 2017 r.

Niniejsza informacja nie stanowi porady prawnej ani podatkowej. Kancelaria nie ponosi odpowiedzialności za wykorzystanie informacji w nim zawartych bez wcześniejszego zasięgnięcia opinii Kancelarii.